Obszary monitorowania

Monitorowanie Strategii Rozwoju Województwa - Podkarpackie 2020

Banner reklamowo informacyjny

Infrastruktura komunikacyjna

Tranport drogowy

Położenie geopolityczne sprzyja dostępności komunikacyjnej regionu i stanowi ważny potencjał rozwojowy województwa. Sieć transportowa województwa tworzy system w pełni powiązany z układem krajowym i międzynarodowym, co stwarza dogodne warunki do rozwoju powiązań komunikacyjnych województwa podkarpackiego z całą Europą. Dostępność komunikacyjna w transporcie drogowym jest bardzo zróżnicowana w województwie. Południowo-wschodnie części województwa, w szczególności powiaty leski i bieszczadzki pozostają jednymi z najtrudniej dostępnych obszarów w kraju. Efektem tak trudnej dostępności komunikacyjnej części obszarów województwa podkarpackiego było uwzględnienie ich w Krajowej Strategii Rozwoju Regionalnego jako obszarów strategicznej interwencji polityki regionalnej. Także ogólna długość szlaków drogowych w województwie jest niższa niż średnia krajowa.

Rozkładośrodków powiatowych w województwie podkarpackim nawiązuje do jego sieci osadniczej i tym samym ma charakter pasmowy. Czas dojazdu do miast powiatowych nie przekracza pół godziny na całym obszarze pasów równoleżnikowych Dębica-Rzeszów-Przemyśl oraz Jasło-Krosno-Ustrzyki Dolne. Z reguły niższy od tej wartości jest on także w całej zachodniej i północno-zachodniej części regionu. Standard pozostaje nie spełniony w górach (Beskid Niski, Bieszczady), w strefie pomiędzy obydwoma pasami równoleżnikowymi (od Błażowej przez Dynów po granice z Ukrainą), na północnym-wschodzie (na północ i zachód od Lubaczowa, a także na wschód od Radymna), a ponadto lokalnie przy granicy z województwem małopolskim (między Dębicą a Jasłem) oraz na północ od Stalowej Woli. (patrz mapa poniżej)Czasowa dostępnośc do miast powiatowych

Źródło: Ekspertyza IGiPZ PAN 

Słabą stroną sieci drogowej, w wielu większych miejscowościach, jest brak obwodnic. W miejscach gdzie brakuje obwodnic trasy dróg przebiegają przez miasta ulicami o nieodpowiednich parametrach technicznych, intensywnie obudowanymi, stwarzając zagrożenie zarówno dla ich użytkowników jak i dla mieszkańców. Ruch samochodowy o dużym natężeniu (w tym ruch samochodów ciężarowych), który przebiega przez obszary zabudowane powoduje zmniejszenie przepustowości sieci ulicznych, ograniczenia prędkości, zwiększa zanieczyszczenie powietrza i potęguje hałas komunikacyjny. 
Średni dobowy ruch pojazdów samochodowych na sieci dróg krajowych w województwie podkarpackim, wg Generalnego Pomiaru Ruchu w roku 2010, wyniósł 9611 poj./dobę i był zbliżony do krajowego 9888 poj./dobę. Wskaźnik wzrostu ruchu w stosunku do roku 2005 wyniósł 1,19. Wzmożony ruch samochodów ciężarowych pogarsza stan techniczny nawierzchni dróg, co stanowi kolejny z głównych problemów komunikacyjnych województwa, jakim jest jest słaby stan dróg. Aktualne badania wskazują, iż procent dróg krajowych o dobrym stanie nawierzchni jest jednym z najniższych w kraju (niższe wartości należy odnotować tylko dla Wielkopolski i woj. kujawsko-pomorskiego). Prawie połowa (47,5%) została zaklasyfikowana jako drogi o stanie złym lub niezadowalającym.
Drogi krajowe w woj. podkarpackim stanowiły w 2010 r. tylko ok. 5,1% długości wszystkich dróg utwardzonych (drugi najniższy wynik w kraju za woj. małopolskim), a obsługują bardzo znaczną część całości ruchu (w 2007 r. ok jego połowę).  Wpływa to niekorzystnie na jakość tych szlaków komunikacyjnych.
Duże obciążenie dróg krajowych w regionie i ich słaby stan skutkuje także wysoką wypadkowością. Ilustrują to wyniki badania przeprowadzonego w ramach projektu European Road Accessment Programme. Jego wyniki wskazują, że bardzo duża część, bo 61% długości dróg krajowych została zakwalifikowana jako odcinki o bardzo dużym ryzyku indywidualnym.

Mapa infrastruktury drogowej województwa

 

 

 

 Źródło: Opracowanie Departamentu Strategii i Planowania Przestrzennego

 

 Transport kolejowy

W systemie komunikacyjnym województwa podkarpackiego duże znaczenie ma także transport kolejowy. Przez jego terytorium przebiega międzynarodowa magistrala kolejowa nr 91, będąca częścią trasy E-30, która prowadzi ruch z Europy Zachodniej na Ukrainę. Jej stan techniczny nie pozwala na podróżowanie z wysokimi prędkościami (min 160 km/h), dlatego w 2011 r. rozpoczęto modernizację tej linii na odcinku Kraków-Rzeszów. Oprócz tego na terenie województwa biegną szlaki kolejowe o znaczeniu zarówno państwowym (najważniejszą z nich jest linia nr 71 Ocice-Rzeszów na trasie do Warszawy) jak i regionalnym.
Ogólna długość linii kolejowych w województwie podkarpackim  wynosi 1 024km, w tym linii normalnotorowych – 972km (jednotorowych – 740km, dwu‐ i więcej torowych – 232km). Tylko 37% ogółu linii normalnotorowych (355 km) jest zelektryfikowanych. Uwzględniając łączną długość linii kolejowych w przeliczeniu na 100 km2 w 2010 r. województwo podkarpackie zajmuje w zestawieniu 11 pozycję (wartość poniżej średniej krajowej), lecz wśród województw Polski Wschodniej już drugie.
Układ sieci kolejowej województwa nawiązuje do historycznie ukształtowanych szlaków handlowych i transportowych, wynika z ukształtowania terenu. Obsługa wewnętrznej komunikacji kolejowej województwa podkarpackiego jest nierównomierna.
Spośród miast powiatowych tylko Brzozów nie ma dostępu do linii kolejowych, przez powiaty: bieszczadzki, leski i mielecki przebiegają linie kolejowe, jednak wykorzystanie ich jest minimalne, głównie w transporcie towarów natomiast połączenia pasażerskie ze stolicą województwa nie są realizowane. Przez północną część województwa przebiega także Linia Hutnicza Szerokotorowa o długości 83 km, która łączy granicę polsko-ukraińską z Hutą Katowice. Obecny stan techniczny nie pozwala na pełne wykorzystanie jej możliwości, szczególnie w zakresie rozwoju transportu multimodalnego i logistyki. Na Podkarpaciu znajdują się także dwie linie wąskotorowe, jednak ich wykorzystanie ogranicza się praktycznie tylko do obsługi ruchu turystycznego.

Linie kolejowe w województwie podkarpackim

linie kolejowe na podkarpaciu

Podkarpackie Biuro Planowania Przestrzennego w Rzeszowie na podstawie: PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.

Transport lotniczy

Mocną stroną województwa podkarpackiego jest możliwość korzystania z transportu lotniczego, który może znacząco ułatwić zarówno przewozy międzynarodowe i regionalne. Znajduje się tu sześć lotnisk wpisanych do rejestru lotnisk cywilnych: Rzeszów – Jasionka, Rzeszów, Krosno, Mielec, Turbia k. Stalowej Woli i Iwonicz.
Największe znaczenie ma lotnisko o charakterze międzynarodowym Rzeszów-Jasionka. Posiada ono drugą najdłuższą w Polsce drogę startową (3200 m), która pozwala na przyjmowanie nawet największych samolotów. Bardzo nowoczesne systemy nawigacji i oświetlenia umożliwiają ponadto lądowanie w trudnych warunkach pogodowych. Dużym potencjałem rozwojowym tego portu lotniczego jest jego położenie geograficzne. Znajduje się ono w pobliżu dróg krajowych nr 19 Rzeszów-Lublin oraz nr 9 Rzeszów-Radom. W przyszłości w niewielkim oddaleniu przebiegać będzie autostrada A4 oraz droga ekspresowa S19. Oprócz bardzo dobrej drogowej dostępności komunikacyjnej lotnisku sprzyjają lokalne warunki klimatyczne powodujące, że w jego okolicach jest największa liczba dni lotnych.
  Jest ono jednym z najszybciej rozwijających się lotnisk w Polsce, jednak jego potencjał pozostaje nadal nie w pełni wykorzystany. 

Ruch pasażerski na Lotnisku „Rzeszów-Jasionka” w ciągu ostatnich lat sukcesywnie zwiększał się. Według oficjalnych danych portu lotniczego w 2013 roku obsłużono 589920 osób, co stanowi ponad sześciokrotny wzrost w porównaniu do roku 2005 roku. 

Wykres. ruch pasażerki na lotnisku „Rzeszów-Jasionka” w latach 2007-2013

Źródło: http://www.rzeszowairport.pl/statystyki/ruch_pasazerski/89/0/ruch_pasazerski.html

Lotnisko „Rzeszów-Jasionka” dysponuje kompleksowym i dobrze wyposażanym terminalem, przed którym znajduje się 650 nieodpłatnych miejsc parkingowych. Ponadto lotnisko posiada 13 stref dla różnych typów samolotów, 2 ładownie oraz 1 most powietrzny. W skład portu lotniczego wchodzą także dwa hangary o łącznej powierzchni 9400 m2. Warto podkreślić, iż czas dojazdu do lotniska z najdalszych zakątków województwa podkarpackiego zajmuje ok. 2 godzin, a dostępność komunikacyjna jest systematycznie udoskonalana (port lotniczy jest położony w sąsiedztwie autostrady A4 wschód-zachód oraz drogi S19). Lotnisko posiada betonową drogę startową o długości 3,2 km, dzięki czemu mogą tu lądować wszystkie typy samolotów.

Centrum Wystawienniczo-Kongresowe w Jasionce

Aby w pełni skoncentrować zaangażowanie instytucji okołobiznesowych z Europy Środkowo – Wschodniej w promowaniu możliwości biznesowych. A także w pełni uskutecznić korzyści jaki płyną ze współpracy, ze strategicznie usytuowanym Portem Lotniczym Miami będącym wrotami do obu półkul, Samorząd Województwa Podkarpackiego rozpoczął budowę Centrum Wystawienniczo-Kongresowego w Jasionce.Centrum posiadać będzie w swoim programie dwie podstawowe funkcje wystawienniczą i kongresową, które promować będą region i jego możliwości. Idea projektu polega na tym, że te dwie wymienione funkcje (wystawiennicza i kongresowa) będą mogły funkcjonować niezależnie względem siebie lub łączyć się w jedną przestrzeń funkcjonalną wystawienniczo-kongresową, stanowiącą całość.Centrum będzie posiadało „małą salę” kongresową o powierzchni 440 m2
z możliwością łączenia się z „dużą salą” kongresową o powierzchni 925 m2 , które łącznie będą posiadać powierzchnię 1365 m2 .

Wizualizacja projektu

 

 

Przejścia graniczne
Województwo podkarpackie położone w południowo-wschodniej części Polski posiada granice państwowe z dwoma krajami. Na odcinku długości 236 km przebiega granica z Ukrainą, a na południu z Republiką Słowacką (134 km). W grudniu 2007 r. m.in. Polska i Republika Słowacka stały się członkami strefy Schengen, a więc jedynymi obecnie funkcjonującymi przejściami granicznymi są przejścia na lotniskach w Mielcu i Rzeszowie oraz drogowe i kolejowe przejścia na granicy z Ukrainą. Są toprzejścia drogowe: Budomierz, Korczowa, Medyka i Krościenko oraz trzy kolejowe: Medyka, Krościenko i Werchrata.